header image

Sarajevske večeri muzike (SVEM) osnovane su u okviru muzičke produkcije Radio Televizije Sarajevo 1973. godine, a 1989. Festival se gasi. No, 2012. godine grupa entuzijasta okupljenih u Fondaciji za muzičke umjetnosti ponovo pokreće festivalske aktivnosti, započevši niz tamo gdje se 80-tih godina stalo, 18. izdanjem SVEM-a. Brojni dosadašnji rezultati koje je Fondacija ostvarila sumirani su i ukratko opisani u nastavku.

Fondacija za muzičke umjetnosti MAF je tokom svog dosadašnjeg djelovanja ugostila velike simfonijske orkestre iz regije: Simfonijski orkestar RTV Slovenija, Simnfonijski orkestar HRT i Zagrebačku filharmoniju.
- Simfonijski orkestar RTV Slovenija jedan je od najznačajnijih orkestara regiona. U okviru SVEM-a orkestar je nastupio na prvom obnovljenom izdanju festivala 2012. godine, 18. Sarajevskim večerima muzike, pod dirigentskom palicom Ive Lipanovića, uz soliste Sabinu Cvilak i Zorana Todorovića.
- Simfonijski orkestar HRT svoj premijerni nastup na SVEM-u upriličio je 2014. godine, u okviru jubilarnog 20. Izdanja festivala. Tada je vođen dirigentom Aleksandrom Markovićem muzicirao uz izvrsnu pijanisticu Olgu Kern u izvedbi Rapsodije na Paganinijevu temu, op. 43 za klavir i orkestar Sergeja Rahmanjinova, te interpretirao čuvenu Šeherzadu, op. 35 Nikolaja Rimskog-Korsakova.
- Zagrebačka filharmonija je vodeći hrvatski simfonijski orkestar s dugom tradicijom zajedničkog muziciranja. U okviru SVEM-a orkestar je premijerno nastupio 2015. godine uz maestra Ivu Lipanovića i čuvenu rusku violinisticu Alenu Baevu, s kojima je interpretirao djela Baranovića, Brahmsa i Musorgskog.

Rezidentni orkestar Festivala je Sarajevska filharmonija, koja je od samog osnivanja bila stalni akter svih festivalskih izdanja, kao i nosioc nekih od najznačajnijih izvedbi koje je publika u Sarajevu imala priliku čuti. Ujedno i jedini profesionalno organizovan simfonijski orkestar iu Bosni i Hercegovini, Sarajevska filharmonija je kroz aktivnosti SVEM-a sarađivala sa istaknutim svjetskim dirigentima i solistima, te u kontinuitetu djelovala na poboljšanju kvaliteta muzičkog života glavnog grada. Nakon više zapaženih uspješnih koncerata održanih u okviru SVEM-a, te nastupa sa solistima poput Ive Pogorelića, Vadyma Kholodenka i drugih, za rezidentnu dirigenticu Festivala imenovana je Samra Gulamović, bivša direktorica Sarajevske filharmonije, koja uz svoj matični orkestar nastavlja produktivnu saradnju sa Festivalom.

Sarajevska filharmonija

MAF je do sada ugostio i istaknute evropske dirigente :
- Uroš Lajovic jedan je od najznačajnijih regionalnih umjetnika koji je svoju karijeru u potpunosti posvetio dirigovanju. Njegove umjetničke kao i podjednako impresivne pedagoške aktivnosti u okviru profesorske pozicije na prestižnoj Visokoj školi za muziku u Beču kreirali su njegov svjetski renome. Jedan od njegovih vjerovatno najuspješnijih studenata je svakako i Kiril Petrenko, šef-dirigent Berlinske filharmonije. Dugogodišnja podrška SVEM-u, kao i umjetnička saradnja pri realizaciji festivalskih programa dragocjen su doprinos, čiji samo jedan primjer nalazimo u nastupu sa Sarajevskom filharmonijom i slavnim flautistom Emmanuelom Pahudom na 23. Izdanju SVEM-a 2017. godine.
-  Ivo Lipanović istaknuti je hrvatski dirigent, te direktor Opere HNK u Splitu koji već dugi niz godina redovno sarađuje sa Fondacijom za muzičke umjetnosti na realizaciji kako festivala SVEM, tako i koncertne serije DoReMi&Vi. U svoj dugogodišnjoj dirigentskoj karijeri najveća priznanja, kao i svjetski renome ostvario je dirigujući operama na brojnim svjetskim pozornicama. U okviru programa DoReMi&Vi sarađivao je sa istaknutim solistima kao što su Denyce Graves, Željko Lučić, Elena Mosuc i dr, dok je u okviru SVEM-a dirigovao Simfonijskim orkestrom RTV Slovenija uz soliste Sabinu Cvilak i Zorana Todorovića, te Zagrebačkom filharmonijom uz violinisticu Alenu Baevu.
- Aleksandar Marković uspješan je i svestran mladi dirigent podjednako posvećen izvođenju i simfonijskog i opernog repertoara. Do sada je sarađivao sa brojnim evropskim i svjetskim orkestrima, te vodio Filharmoniju Brno, orkestar Opera North, i dr. U okviru jubilarnog 20. SVEM-a nastupio je uz Simfonijski orkestar HRT-a i pijanisticu Olgu Kern na festivalskoj završnici.

U okviru programa DoReMi&Vi, Fondacije za muzičke umjetnosti ugostila je i neke od najistaknutijih svjetskih solista:

- Denyce Graves jedna je od najpoznatijih mezzosopranistica svijeta. Njena bogata umjetnička karijera ispunjena je ulogama realiziranim u operskim kućama kao što su Metropolitan opera, Kraljevska opera u Londonu, Bečka državna opera, Pariška opera i mnoge druge. Svoj premijerni nastup u Sarajevu ostvarila je u oktobru 2012. godine u okviru koncertnog serijala DoReMi&Vi kada je nastupila uz orkestar Sarajevske filharmonije i maestra Ivu Lipanovića.
- Željko Lučić je sarajevsku publiku oduševio nastupom 2013. godine kada je uz Sarajevsku filharmoniju i maestra Ivu Lipanovića na pozornici Narodnog pozorišta u Sarajevu upriličio koncert najpoznatijih opernih arija. Poznat kao najveći verdijanski bariton današnjice, Željko Lučić solista je najznačajnijih opernih kuća kao što su: Metropolitan Opera, Milanska La Scala, Bečka državna opera, Kraljevska opera u Londonu, i mnoge druge. Priliku da barem nakratko uplovi u svijet njegovih jedinstvenih interpretacija verdijanskih uloga tim nastupom dobila je i sarajavska publika.
- Elena Mosuc jedna je od najistaknutijih koloraturnih sopranistica svijeta. Poput njenih DoReMi&Vi prethodnika, ova solistica svoju je karijeru izgradila u najvećim svjetskim opernim kućama poput Milanske La Scale, Bečke državne opere, Veronske Arene i drugih. U Sarajevu je premijerno nastupila u organizaciji Fondacije za muzičke umjetnosti u Narodnom pozorištu u Sarajevu, uz orkestar Sarajevske filharmonije i maestra Ivu Lipanovića 2014. godine.
- Već naredno izdanje koncertnog programa DoReMi&Vi 2015. godine uveličao je svojim nastupom tenor Mikhail Sheshaberidze. Ovaj mladi solista djeluje kao stalni član Veronske Arene, a karijeru gradi brojnim operskim i koncertnim nastupima na kojima postepeno stiče reputaciju jednog od najboljih tenora mlađe generacije. Na svom premijernom nastupu u Sarajevu izveo je program sačinjen od najpoznatijih tenorski arija uz pratnju orkestra Sarajevske filharmonije i maestra Ivu Lipanovića.
- Posljednji koncert programa DoReMi&Vi izveden je 2017. godine predstavivši jedinstveno koncertno iskustvo. Spojivši dvojicu najznačajnijih solista regije, Giorgia Suriana i Ivicu Šarića, te takvoj kombinaciji dodavši još četvoricu njihovih potomaka, svih mahom opernih solista, Fondacija za muzičke umjetnosti kreirala je nezaboravan događaj za sve ljubitelje muzičke umjetnosti.

U okviru koncertnog programa DoReMi&Vi Fondacija za muzičke umjetnosti je i u više navrata dala priliku mladim domaćim pjevačkim snaga da scenu podjele sa nekim od najvećih umjetnika današnjice. Tako su još 2013. godine sa Željkom Lučićem pozornicu dijelili i Aida Čorbadžić, Ivan Šarić i Amir Saračević. Ovi mladi umjetnici su potom ponovno, zahvaljujući zalaganju MAF-a, nastupali i na gostovanjima izvan Bosne i Hercegovine: Aida Čorbadžić je, tako, nastupala sa Sofijskom i Slovenskom filharmonijom u Ljubljani i Trstu, Ivan Šarić je imao priliku pjevati u pratnji Slovenske filharmonije, dok je Amir Saračević koncertirao sa Zagrebačkom filharmonijom u dvorani Lisinski.

Među istaknutim svjetskim solistima koji su nastupili u okviru dosadašnjih Sarajevskih večeri muzike, izdvajamo:
- Božo Paradžik: Ovaj umjetnik sarajevskih korijena jedan je od najznačajnijih kontrabasista današnjice. Kao istaknuti orkestarski umjetnik, solista i pedagog sarađivao je sa čuvenim svjetskim dirigentima, sa kojima je nastupao u koncertnim dvorana širom svijeta. Privukao je pažnju i čuvenog Claudia Abbada koji ga je pozvao da nekoliko sezona vodi dionicu kontrabasa za Mozart orkestar i Kamerni orkestar Mahler. U Sarajevu je u okviru SVEM-a nastupio 2013. godine uz pijanisticu Mariju Sofiansku.
- Ivo Pogorelić: Ovog umjetnika nije potrebno posebno predstavljati. Od momenta kada je svjetska javnost prvi put uočila njegovu genijalnost, pa sve do danas, ovaj pijanista ne prestaje iznenađivati svoju publiku jedinstvenim interpretacijama, svaki put idući i korak dalje. Njegovi koncerti donose unikatno iskustvo muzike, kojima je sarajevska publika do sada imala priliku prisustvovati čak dva puta u okviru SVEM-a, 2014. godine kada je upriličen solistički recital, i 2016. godine kada je maestro nastupio uz orkestar Sarajevske filharmonije.
- Vadym Kholodenko: Ovaj mladi pijanista svijet je oduševio svojim nastupima i osvajanjem najviše nagrade na prestižnom Van Cliburn pijanističkom takmičenju. Od tada niže uspjehe kao solista, ali i kao kamerni muzičar. Njegov posebno istančan, profinjen ukus u interpretaciji čini ga jednim od najperspektivnijih pijanista. U okviru SVEM-a nastupio je 2015. godine uz orkestar Sarajevske filharmonije.
- Emmanuel Pahud: Poznat je kao najbolji flautista današnjice, čiji spektar interesovanja obuhvata gotovo sve sfere muzičkog izvođaštva. Ne samo prvi flautista Berlinske filharmonije, Pahud je solista koji osvaja kako nastupima sa orkestrom, tako i solističkim recitalima, te koncertima kamerne muzike. Njegov premijerni nastup u Sarajevu organizovan je u okviru SVEM-a kao jedan od najznačajnijih događaja u festivalskoj historiji, na kojem je nastupio uz pratnju Sarajevske filharmonije izvodeći čuveni Koncert za flautu i orkestar Arama Hačaturijana.
- Alena Baeva: Poput Vadyma Kholodenka s kojim često nastupa, Alena Baeva spada u skupinu najperspektivnijih mladih umjetnika današnjice. Ova violinistica osvaja svojom muzičkom neposrednošću, inventivnošću i strašću, kreirajući koncertne događaje koji se ne zaboravljaju. SVEM ju je ugostio 2015. godine kada je sa orkestrom Zagrebačke filharmonije izvela Brahmsov Koncert za violinu i orkestar u D duru.
- Sergej Krilov: Posljednje do sada održano festivalsko izdanje 2018. godine ostalo je u potpunosti u znaku ruskog violiniste Sergeja Krilova. Osim što je do sada nastupao sa gotovo svim istaknutijim orkestrima i dirigentima, Krilov je svoje muzičke aktivnosti obogatio i saradnjom sa brojnim istaknutim umjetnicima na izvođenju različitih djela kamerne muzike, kao i dirigentskim angažmanima, naročito uz Litvanski kamerni orkestar, čiji je dugogodišnji muzički direktor.
- Vadim Rudenko: Ovaj ruski pijanista, dobitnik brojnih nagrada i priznanja, svoju karijeru izgradio je kao solista-virtuoz, ali i kao muzički pedagog. Njegovi umjetnički angažmani obuhvataju i nastupe sa poznatim svjetskim orkestrima poput Moskovske filharmonije, Concertgebouw orkestra, St. Peterburške filharmonije i drugih. Njegov premijerni nastup u Sarajevu u vidu solističkog recitala održan je 2016. godine u okviru SVEM-a.
- Olga Kern: Jubilarno 20. izdanje SVEM-a je 2014. godine donijelo i nastup ruske pijanistice Olge Kern. Jedna od najzanimljivijih umjetnica svoje generacije, Kern je nastupala širom svijeta kao solistica, te iza sebe ima čak 11 osvojenih pijanističkih takmičenja. Njen specifičan stil i pristup interpretaciji sarajevska publika imala je priliku upoznati kroz interpretaciju Rapsodije na Paganinijevu temu Sergeja Rahmanjinova, djela koje postavlja iznimne zahtjeve pred izvođača.